Zbritën kamerën në “zonën e mesnatës” të oqeanit: Pamjet e krijesave që jetojnë në errësirë i lanë shikuesit të habitur

**Kamerat zbresin në “zonën e mesnatës” të oqeanit, pamjet e krijesave të errësirës habisin shikuesit**

Disa janë pothuajse të tejdukshme. Të tjera kanë dhëmbë që të ngjallin frikë, ose prodhojnë vetë dritën që u duhet. Të gjitha jetojnë atje ku dielli nuk arrin kurrë.

Mijëra metra nën sipërfaqen e oqeanit shtrihet një botë që duket si rrjedh nga një film fantastiko-shkencor. Organizmat atje kanë forma të çuditshme, trupa gati transparentë dhe aftësi që shkencëtarët vazhdojnë t’i shohin me habi.

Vëmendja e publikut u kthye sërish drejt këtij mjedisi misterioz pas një dokumentari të publikuar nga BBC Earth në YouTube. Videoja mban titullin “Mysterious Underwater Creatures Of The Deep” dhe sjell disa nga banorët më të pazakontë të thellësive, përfshirë krijesat e “zonës së mesnatës”.

**Jeta pa asnjë rreze dielli**

Zona e mesnatës, që në gjuhën shkencore njihet si zonë batipelagjike, shtrihet kryesisht në thellësi prej 1.000 deri 4.000 metrash. Errësira atje është e përhershme. Uji është i ftohtë dhe trysnia jashtëzakonisht e lartë.

Këto kushte nuk e kanë ndalur zhvillimin e jetës. Organizmat që banojnë në ato thellësi kanë krijuar përshtatje të rralla, të cilat u shërbejnë për të gjetur ushqim, për t’u mbrojtur dhe për të mbijetuar. Disa sy janë ndërtuar për të kapur edhe dritën më të dobët. Të tjera mbështeten te shqisa të veçanta. Shumë prej tyre kanë trupa me forma që në ujërat e cekëta nuk shihen.

**Drita si armë mbijetese**

Biolumineshenca, pra aftësia e organizmave të gjallë për të prodhuar dritë përmes reaksioneve kimike, mbetet ndër dukuritë më mbresëlënëse të oqeanit të thellë. Në një mjedis ku mungon plotësisht drita e diellit, një aftësi e tillë mund të vendosë çdo gjë.

Disa krijesa e përdorin ndriçimin për të tërhequr gjahun. Të tjera e shfrytëzojnë për të komunikuar. Ka edhe nga ato që e lëshojnë për të hutuar grabitqarët, ose për t’u fshehur prej syve të tyre.

Veçanërisht mbresëlënës është shfaqja e kandilëve të detit që lëshojnë dritë. Pamja të kujton yje që lëvizin në errësirën e oqeanit. Drita, megjithatë, nuk është thjesht bukuri. Ajo është pjesë e strategjive të ndërlikuara të mbijetesës në një nga mjediset më të vështira të planetit.

**Sa më thellë, aq më e çuditshme**

Përveç krijesave që ndriçojnë, thellësitë strehojnë organizma me trup të pazakontë, gojë të madhe dhe dhëmbë të mprehtë. Edhe mënyra e tyre e lëvizjes ndryshon dukshëm nga ajo e kafshëve që njohim.

Një pjesë e këtyre përshtatjeve shpjegohet me mungesën e ushqimit. Në thellësi, burimet ushqimore janë shumë më të kufizuara sesa pranë sipërfaqes.

Pamjet e BBC Earth kanë nxitur reagime të shumta në internet.

**Sa sekrete fshihen ende atje**

Teknologjia u ka mundësuar shkencëtarëve të zbresin në thellësi dikur të paarritshme. Një pjesë e madhe e oqeanit, gjithsesi, vazhdon të jetë pak e studiuar. Çdo ekspeditë mund të sjellë vëzhgime të reja dhe organizma që shkenca ende nuk i ka përshkruar.

Pamjet e BBC Earth kujtojnë diçka të thjeshtë: disa nga misteret më të mëdha të planetit nuk gjenden në hapësirë, por këtu në Tokë, mijëra metra nën sipërfaqen e ujit. Dhe ndoshta pikërisht kjo e bën oqeanin e thellë kaq magjepsës: në errësirën e tij të përhershme, jeta vazhdon të na befasojë.