Rama shkrin Kadastrën dhe ATP-në, ndryshon struktura e administrimit të pronave

Qeveria shqiptare ka vendosur të ndryshojë rrënjësisht sistemin e menaxhimit të pasurive të paluajtshme në vend. Përmes një drafti ligjor të sapohedhur për konsultim publik, parashikohet shkrirja e dy agjencive kryesore shtetërore. Bëhet fjalë për Agjencinë Shtetërore të Kadastrës (ASHK) dhe Agjencinë e Trajtimit të Pronës (ATP). Të dyja institucionet do të bashkohen në një trupë të vetme, që do të mbajë emrin Agjencia Shtetërore e Pronës (ASHP).

Kjo nismë synon të reformojë plotësisht mënyrën e organizimit të proceseve që lidhen me pronësinë. Nënvizohen si objektiva kryesore përmirësimi i regjistrimit, trajtimi i dokumentacionit, procedurat e legalizimit dhe kompensimi i subjekteve të shpronësuara. Sipas draftit, kalimi drejt strukturës së re do të përfshijë transferimin e gjithë përgjegjësive, dosjeve dhe protokolleve aktuale nga të dy agjencitë.

Me krijimin e ASHP-së, kompetencat e shpërndara sot do të përqendrohen në një institucion të vetëm. Drafti përcakton gjithashtu mekanizmin e udhëheqjes. Drejtori i Përgjithshëm i agjencisë së re do të emërohet dhe shkarkohet direkt nga kryeministri. Kjo dispozitë pritet të shkaktojë debat gjatë konsultimit. Shkaku është ndikimi i madh që do të ketë drejtuesi në administrimin e një fushe jetike për qytetarët.

Një ndryshim i rëndësishëm i propozuar ka të bëjë me llogaridhënien. Drafti parashikon gjoba financiare për zyrtarët që shkaktojnë vonesa ose humbasin dokumente. Ato variojnë nga 5 mijë deri në 500 mijë lekë, në përputhje me rëndësinë e shkeljes. Qëllimi është të parandalohen zvarritjet e panevojshme.

Një lajm i mirë për qytetarët vjen nga çështja e hartave kadastrale. Në raste të caktuara, korrigjimet e të dhënave ose deformimeve në hartat do të kryhen pa kosto. Kjo masë vjen si përpjekje për të lehtësuar një problematikë të vjetër e të ndërlikuar. Shpesh ndodhen divergjenca mes dokumentacionit dhe realitetit në terren.

Riorganizimi do të prekë mijëra dosje ende në shqyrtim pranë institucioneve aktuale. Bëhet fjalë për çështje të ndryshme. Përfshihen procedurat e kompensimit të ish-pronarëve, kërkesat për legalizim, regjistrimet e pasurive të tjera. Drafti vendos një afat: bashkimi duhet të kryhet brenda gjashtë muajve nga hyrja në fuqi e ligjit. Gjatë kësaj periudhe do të duhet të zgjidhet kalimi i dosjeve, përgjegjësive dhe stafit te agjencia e re.

Lidhur me drejtimin e ardhshëm të ASHP-së, në opinion publik kanë dalë emra. Mes tyre, sipas disa raportimeve, përmendet edhe Valdrin Pjetri si një kandidat i mundshëm. Megjithatë, ende nuk ka një konfirmim zyrtar mbi këtë emërim. Vendimi përfundimtar pritet të merret vetëm pasi të jenë finalizuar të gjitha procedurat ligjore për krijimin e strukturës.

Ndryshimi vjen në një kontekst të vështirë. Administrimi i pronave mbetet një nga çështjet me më shumë konflikte dhe ankesa në Shqipëri. Problemet me regjistrimet, dokumentacionin e vjetruar, mbivendosjet e pronave dhe proceset e zgjatura të kompensimit kanë mbushur gjykatat dhe institucionet për vite me radhë.

Qeveria argumenton se bashkimi i ASHK-së dhe ATP-së do të krijojë një strukturë më të centralizuar. Sipas saj, do të unifikohen procedurat. Sidoqoftë, mbetet për t’u parë nëse kjo do të sjellë një përshpejtim të vërtetë. Ekziston rreziku që kalimi të shkaktojë fillimisht kaos të ri administrativ. Projekti i ligjit tashmë është në fazën e dëgjesës publike dhe do të kalojë më pas në institucionet e tjera për miratimin përfundimtar.